Megalopolis (z gr. megalo- = 'wielko-', polis – 'miasto') – wielkoprzestrzenne układy osadnicze, powstające w wyniku łączenia rozległych, peryferyjnych stref zabudowy jednorodzinnej i związanych z nią usług rozwijających się wokół aglomeracji i dużych miast. Potocznie tak nazywa się powiązany funkcjonalnie i komunikacyjnie obszar dwóch lub więcej aglomeracji.
edytuj Przykłady megalopolis
Tradycyjnie terminem Megalopolis określa się Megalopolis wschodniego wybrzeża Stanów Zjednoczonych (tzw. BosWash), gdzie na obszarze ok. 146 tys. km2 zamieszkuje ponad 45 mln ludności. Obejmuje miasta: Boston, Hartford, Nowy Jork, Filadelfia, Baltimore i Waszyngton.
Jednakże współcześnie rozważa się istnienie jeszcze innych megalopolis:
- megalopolis okręgu Wielkich Jezior w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie (tzw. CHICATOR): Milwaukee, Chicago, South Bend, Toledo, Detroit, Cleveland, Buffalo, Hamilton i Toronto, rozwijające się w kierunku południowym ku aglomeracji Indianapolis-Cincinnati-Dayton-Columbus-Wheeling-Pittsburgh; zamieszkuje je ponad 35 mln ludności, jest obszarem o znacznie mniejszej spójności niż poprzednie.
- megalopolis zachodniego wybrzeża Stanów Zjednoczonych z aglomeracjami San Francisco, zwane Bay Area (San Francisco-San José-Santa Cruz-Oakland-Berkeley) wraz z Sacramento oraz Los Angeles (Los Angeles-Long Beach-San Bernardino-Santa Barbara-San Diego), również o wyraźnie mniejszej spójności. Południowokalifornijskie megalopolis jest jednak najszybciej rozwijającym się w USA i liczy ponad 27,5 mln mieszkańców.
- megalopolis japońskie - Tokio-Kawasaki-Jokohama-Chiba-Saitama z 32 mln mieszkańców i Osaka-Kioto-Kōbe z 18 mln mieszkańców, między którymi leży wielka aglomeracja Nagoja (9 mln).
- megalopolis brytyjskie - Londyn-Birmingham-Manchester-Liverpool, którego jądro stanowi tzw. Czarna Anglia liczące 20,5 mln mieszkańców.
- Coraz wyraźniej rysujące się megalopolis zachodnioeuropejskie: Paryż-Lille-Bruksela-Antwerpia, wraz z obszarem Randstad Nederlanden (Rotterdam-Utrecht-Amsterdam) i Zagłębie Ruhry (zob. "europejski banan"), liczące około 36 mln mieszkańców. Jest to wybitnie policentryczny obszar o wciąż jeszcze małej spójności.
- megalopolis brazylijskie - São Paulo i Rio de Janeiro-Nova Iguaçu, największy w Ameryce Południowej - skupia na obszarze około 165 tys. km kw. prawie 34,5 mln mieszkańców.