Zdolność prawna to zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków prawnych. Zdolność prawna jest atrybutem podmiotów prawa:

  • osób fizycznych, którym sÅ‚uży od urodzenia (art. 8 Kodeksu cywilnego);
  • jednostek organizacyjnych, którym ustawa przyznaje tÄ™ zdolność (art. 331 Kodeksu cywilnego), w tym osób prawnych.

Zdolność prawna jest na gruncie polskiego prawa niestopniowalna. Można ją mieć lub nie. Zakres, w jakim można z niej korzystać, definiuje osobny atrybut podmiotu prawa - zdolność do czynności prawnych.

Spis treści

edytuj Nabycie zdolności prawnej

Osoba fizyczna nabywa zdolność prawną z chwilą urodzenia; osoba prawna, co do zasady, z chwilą uzyskania osobowości prawnej; jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, uzyskują ją z mocy samego prawa w chwili powstania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Doktryna przyjmuje, iż płód posiada zdolność prawną ograniczoną warunkiem, że urodzi się żywy. Płód posiada "kuratora brzucha" (curator ventris), który w jego imieniu dokonuje czynności prawnych niebędących rozporządzeniem ani zobowiązaniem, np. darowizny na rzecz płodu. Jeżeli dziecko urodzi sie martwe czynność prawna jest nieważna od początku.

edytuj Utrata zdolności prawnej

Utrata zdolności prawnej przez osobę fizyczną następuje z chwilą śmierci lub w następstwie uznania za zmarłego. Jednostki organizacyjne tracą zdolność prawną z chwilą likwidacji.

edytuj W prawie prywatnym międzynarodowym

W polskiej ustawie Prawo prywatne międzynarodowe z 1965 roku zdolność prawną osoby fizyczną odnosi do zakresu statutu personalnego, który rozstrzyga o:

  • przesÅ‚ankach, od których speÅ‚nienia uzależnione jest uzyskanie zdolnoÅ›ci prawnej,
  • chwili uzyskania zdolnoÅ›ci prawnej,
  • domniemaniach prawnych dotyczÄ…cych życia i Å›mierci,
  • ograniczeniach zdolnoÅ›ci prawnej,
  • przyczynach utraty zdolnoÅ›ci prawnej[1].

edytuj Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ M. Pazdan, Prawo prywatne międzynarodowe, wyd. 10, Warszawa 2007, s. 90-91.

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawniczych.